1 augustus 1944: Warschau Opstand
1 augustus 1944: Warschau Opstand
Op 1 augustus 1944 begon het Poolse verzetsleger Armia Krajowa een gewapende opstand in Warschau tegen de Duitse bezetter. Het doel was duidelijk: Warschau bevrijden.
In juli 1944 hadden Sovjettroepen al delen van het vooroorlogse Poolse grondgebied op de Duitsers veroverd. Het leek nog maar een kwestie van weken voordat het Rode Leger voor de poorten van Warschau zou staan. Voor het Poolse verzet en de Poolse regering in ballingschap in Londen was het daarom belangrijk dat de Polen hun hoofdstad zelf zouden bevrijden, nog vóór de komst van de Sovjet-Unie.
De opstand duurde uiteindelijk 63 dagen. In die tijd wist het verzet verschillende wijken van Warschau in handen te krijgen. Toch kwam er geen Poolse overwinning. Half september bereikten de Sovjets de omgeving van Warschau, maar hun offensief stopte aan de oostelijke oever van de rivier de Wisła. De Armia Krajowa kreeg geen steun van het Rode Leger. Ook de westerse geallieerden konden slechts beperkt helpen, onder meer met enkele wapendroppings.
De gevolgen waren dramatisch. Naar schatting kwamen 150.000 tot 200.000 Polen om het leven, onder wie veel burgers. Velen werden slachtoffer van Duitse massa-executies. Na de capitulatie van de Armia Krajowa werd de bevolking van Warschau weggevoerd en begonnen de Duitsers de stad systematisch te verwoesten. Grote delen van Warschau werden letterlijk met de grond gelijkgemaakt. Op 17 januari 1945 trok het Rode Leger de grotendeels verlaten en verwoeste stad binnen.
Ben je in Warschau? Bezoek dan zeker het Museum van de Opstand van Warschau. Het is een indrukwekkende plek waar je meer te weten komt over de strijd, de moed van de opstandelingen en het lot van de stad.
Elk jaar op 1 augustus herdenken inwoners en bezoekers van Warschau de opstand. Om 17.00 uur, het uur waarop de opstand begon, staat de stad één minuut stil. Daarnaast vinden er op verschillende plekken plechtige herdenkingen en ceremonies plaats.