De Grote Lus van Wielkopolska: 688 km varen
De Grote Lus van Wielkopolska: 688 km varen
Wielkopolska is dichterbij dan je denkt!
Poznań – Amsterdam: 816 km
Wielkopolska charmeert met een afwisselend landschap van vlaktes, zacht glooiende heuvels, uitgestrekte bossen, rivieren en meren. Tot de mooiste bosgebieden behoren de Puszcza Notecka, het Notecki-woud, en de Puszcza Zielonka, het Zielonka-woud. In de regio liggen ook het Wielkopolski Nationaal Park, een deel van het Drawa Nationaal Park, 13 landschapsparken en talrijke natuurreservaten, waaronder het unieke Morasko-meteorietenreservaat in Poznań. Wereldberoemd is bovendien Rogalin, met een van de grootste concentraties eeuwenoude eiken in Europa.
Het licht glooiende landschap is een erfenis van de Scandinavische gletsjer. Ook de vele meren herinneren aan deze ijstijd. De grootste merengebieden zijn te vinden rond Międzychód en Sieraków, maar ook in de omgeving van Wągrowiec, Gniezno, Poznań, Leszno en Wolsztyn.
De Grote Lus van Wielkopolska
Wielkopolska is een regio met een uitgebreid netwerk van rivieren, kanalen en meren. Voor liefhebbers van varen en watersport is vooral de Grote Lus van Wielkopolska een bijzondere attractie. Deze compacte waterroute voert langs de belangrijkste rivieren van de regio en vormt een van de interessantste vaarroutes van Polen.
De route is 687,9 km lang en bestaat uit verschillende trajecten: de Warta van Konin tot Santok, 338,4 km; de Noteć van Santok tot Nakło, 187,2 km; het Bydgoszcz-kanaal van Nakło tot Bydgoszcz, 15,7 km; en de vaarweg van het Bydgoszcz-kanaal naar de Warta, van Bydgoszcz tot Konin, 146,6 km.
Het meest gevarieerde deel loopt via het Górnonotecki-kanaal en de bovenloop van de Noteć, die door meerdere meren stroomt, waaronder het Gopło-meer. Daar begint het Ślesiński-kanaal, dat via de meren Czarne, Ślesińskie, Mikorzyńskie en Pątnowskie weer naar de Warta leidt.
Een vaartocht over de Grote Lus kan op verschillende plaatsen worden gestart. Boten kunnen te water worden gelaten in een van de marina’s of haventjes aan de Warta, bijvoorbeeld in Ląd, Śrem of Pyzdry, in havens aan de Noteć, zoals Ujście en Czarnków, of bij de meren tussen de Warta en het Gopło-meer.
Vrijwel de hele route loopt door landschapsparken en Natura 2000-gebieden, waar de natuur onder bescherming staat. Ook de waterbouwkundige constructies vormen een attractie op zich. Op de route bevinden zich 28 sluizen, waarmee hoogteverschillen worden overbrugd. Een bijzonder fenomeen zijn de warme meren bij Konin, waar de watertemperatuur door het koelwater van de elektriciteitscentrales Pątnów en Konin ongeveer 6 tot 11 graden hoger ligt.
De Grote Lus van Wielkopolska verbindt de Poolse vaarwegen via de Oder en de Spree met het netwerk van West-Europese waterwegen. Via de Wisła, Narew en Niemen is er ook een verbinding met Oost-Europa. Het noordelijke deel van de Lus maakt deel uit van de internationale vaarweg E70, die van Antwerpen naar Klaipėda loopt.
Voor het varen zelf moet u ongeveer twee weken rekenen. Wie onderweg ook bezienswaardigheden wil bezoeken, kan het beste nog een extra week plannen.
Praktische informatie voor watersporters
De kleinste sluizen op de bovenloop van de Noteć zijn 4,93 m breed en 42 m lang. Het gaat om de sluis in Pakość, op km 80,94, en de sluis in Łabiszyn, op km 116,08. Op basis van deze afmetingen kan worden aangenomen dat het grootste vaartuig dat de route kan bevaren maximaal circa 4,5 m breed en 40 m lang mag zijn.
Download brochures in PDF (Navigation guide en andere)
De minimale vaardiepte verschilt per traject:
• van Konin tot Poznań: 50 cm
• van Poznań tot Santok: 80 cm
• van Santok tot Krzyż: 1 m
• van Krzyż tot het Bydgoszcz-kanaal: 80 tot 110 cm
• op het Bydgoszcz-kanaal: 140 tot 150 cm
• op het Górnonotecki-kanaal: 100 tot 120 cm
• op de bovenloop van de Noteć: 75 tot 80 cm
• op het Ślesiński-kanaal: 90 cm
Ook de stroomsnelheid verschilt per rivier. Op de Noteć bedraagt die ongeveer 1,8 tot 2,1 km per uur, terwijl de Warta een stroomsnelheid van circa 5 km per uur heeft. Met de stroom mee vaart u gemiddeld 10 tot 12 km per uur; tegen de stroom in ongeveer 5 tot 7 km per uur, afhankelijk van het motorvermogen.
Charter en verhuur
Chartermaatschappijen die vaartochten over de Grote Lus van Wielkopolska aanbieden, verhuren vooral plezierjachten, huisboten, motorjachten en motor-zeiljachten voor bemanningen tot maximaal 10 personen. Voor boten tot 13 meter lang, met een motorvermogen van maximaal 75 kW en een topsnelheid van 15 km per uur, is doorgaans geen vaarbewijs nodig.
De huurprijs hangt af van het seizoen en de uitrusting van de boot en ligt meestal tussen de 250 en 650 PLN per dag. De prijzen zijn het laagst buiten het hoogseizoen, van oktober tot april, en het hoogst in juli en augustus. Vaak wordt daarnaast een borg gevraagd van ongeveer 1000 tot 1500 PLN.
Langs de hele route zijn bedrijven te vinden die watersportmateriaal verhuren, evenals recreatie- en sportcentra waar kleinere vaartuigen beschikbaar zijn, vooral kajaks en kano’s. De huur van een kajak kost doorgaans 28 tot 50 PLN per dag, afhankelijk van het type en de grootte.
De Warta behoort tot de mooiste natuurlijke waterwegen van Europa en laat Wielkopolska van een heel andere kant zien: rustig, groen en verrassend waterrijk.
Een vleugje Nederlandse geschiedenis

Ook de Nederlanders hebben hun sporen nagelaten in Wielkopolska en bijgedragen aan het arbeidsethos dat zo kenmerkend is voor de regio. Een bijzondere plek die hieraan herinnert is Olandia: een gerenoveerd 18e-eeuws landgoed in Prusim, gelegen in het Sierakowski Landschapspark, aan de rand van het Notecki-woud. Het complex verleidt met zijn landelijke charme en beschikt over 60 sfeervolle kamers in het landhuis, de voormalige graanschuur en andere historische bijgebouwen.
Meer over de regio: Wielkopolska